Een crisis gaat altijd gepaard met onzekerheid. Je wordt geconfronteerd met een grote disruptie en weet niet wat er precies aan de hand is of wat je eraan moet doen. Deze zomer waren er disrupties waarbij onzekerheid geen onkunde of pech was, maar bewust werd ingezet als wapen. Ik heb het over de strategische ambiguïteit van de vele incidenten die Europa overspoelden, van drones in Roemenië en Leipzig, sabotage aan het Poolse spoor, brandaanslagen in Estland en Frankrijk tot een Russische torpedobootjager in het Kanaal. Van veel incidenten is nog steeds niet met zekerheid vastgesteld wat er precies aan de hand was – precies de bedoeling van de tegenstander.
Het lijkt een nieuw soort crisis. Maar dat ‘weaponizen’ van onzekerheid met behulp van dreigingen en incidenten is helemaal niet nieuw. Decennialang kampte Europa met het bewust inzetten van strategische ambiguïteit vanuit Moskou. Daardoor leerde men hoe daarmee om te gaan. De truc? Niet op incidenten focussen maar op patronen, en de tegenstander vanuit zijn eigen ideologische kader beoordelen – en niet dat van jezelf.